Potówka kolarska – po co ją zakładać i jak działa base layer z włóknami karbonu?
Zakładanie dodatkowej warstwy ubrania w upalny dzień może wydawać się kompletnie nielogiczne. Jest 25 czy 30 stopni, przed Tobą mocny trening albo długi podjazd, a ktoś proponuje jeszcze założenie dodatkowej koszulki pod jersey.
Właśnie dlatego potówka kolarska, nazywana również base layerem, jest jednym z tych elementów kolarskiej garderoby, którego działanie najłatwiej zrozumieć dopiero podczas jazdy.
Dobra potówka nie ma po prostu „grzać” ani tworzyć kolejnej warstwy materiału. Jej podstawowym zadaniem jest współpraca ze skórą i koszulką kolarską: przejmowanie wilgoci pojawiającej się podczas wysiłku, przekazywanie jej dalej oraz pomaganie w utrzymaniu bardziej komfortowego mikroklimatu przy ciele.
Znaczenie mają jednak materiał, konstrukcja i dopasowanie. Zwykły podkoszulek i techniczna potówka rowerowa to dwie zupełnie różne rzeczy.
Sprawdźmy więc, jak działa base layer, czy warto zakładać go latem i co zmienia zastosowanie technicznej dzianiny z włóknami karbonu.
Co to jest potówka kolarska?
Potówka kolarska jest pierwszą warstwą odzieży zakładaną bezpośrednio na ciało. Dopiero na nią zakłada się właściwą koszulkę rowerową.
W przeciwieństwie do klasycznego T-shirtu powinna być bardzo lekka, mocno przewiewna i dobrze dopasowana do sylwetki. Nie chodzi o stworzenie izolującej warstwy materiału, ale o połączenie skóry z kolejnymi warstwami technicznej odzieży.
Podczas jazdy organizm wytwarza ciepło, a naturalną reakcją jest pocenie się. Sama obecność potu nie jest problemem. Dyskomfort pojawia się przede wszystkim wtedy, gdy duża ilość wilgoci pozostaje bezpośrednio przy skórze i nasyca ubranie.
Techniczny base layer ma pomóc skierować tę wilgoć dalej.
Dlatego potówka powinna:
- przylegać bezpośrednio do skóry,
- szybko przejmować pojawiającą się wilgoć,
- pomagać przekazywać ją do kolejnej warstwy,
- zapewniać dużą przewiewność,
- być możliwie lekka,
- nie ograniczać ruchów,
- dobrze współpracować z dopasowaną koszulką kolarską.
To ważne rozróżnienie. Potówka nie zatrzymuje pocenia się. Ma pomóc lepiej radzić sobie z jego skutkami.
Dlaczego potówkę zakładamy bezpośrednio na ciało?
Żeby warstwa bazowa mogła wykonywać swoje zadanie, musi znajdować się tam, gdzie powstaje wilgoć.
Dlatego potówki nie zakładamy na inną koszulkę czy bieliznę. Materiał powinien pozostawać w kontakcie ze skórą.
Jeżeli base layer jest zbyt luźny, pomiędzy ciałem a materiałem powstają wolne przestrzenie, a cała konstrukcja traci część swojego sensu. Dobrze dobrana potówka przylega do tułowia i porusza się razem z nim.
Dopiero na nią trafia koszulka.
Powstaje wtedy system dwóch współpracujących ze sobą warstw:
skóra → potówka → koszulka kolarska → otoczenie
Pierwsza warstwa przejmuje wilgoć z powierzchni skóry, a kolejne elementy stroju umożliwiają jej dalszy transport i odparowanie.
Jeżeli chcesz dokładniej zobaczyć, jak materiały i wentylacja działają już na poziomie samej koszulki, przeczytaj również nasz poradnik: jak wybrać dobrą koszulkę kolarską.
Czy potówka kolarska ma sens latem?
To najczęstsza wątpliwość.
Skoro jest gorąco, najbardziej naturalnym rozwiązaniem wydaje się ograniczenie liczby warstw do absolutnego minimum. Dlaczego więc zawodowi i zaawansowani kolarze często zakładają base layer również podczas jazdy w wysokiej temperaturze?
Ponieważ letnia potówka kolarska nie działa jak dodatkowa warstwa ocieplająca.
Jeżeli wykonano ją z bardzo lekkiej, otwartej i przewiewnej dzianiny, jej zadaniem jest przede wszystkim zarządzanie wilgocią.
Wyobraź sobie długi podjazd w ciepły dzień. Jedziesz powoli, generujesz dużo mocy, a przepływ powietrza jest znacznie mniejszy niż podczas szybkiej jazdy po płaskim. Koszulka zaczyna przyklejać się bezpośrednio do mokrej skóry.
Po zakończeniu podjazdu rozpoczynasz zjazd. Prędkość gwałtownie rośnie, a mokra odzież zostaje wystawiona na intensywny przepływ chłodniejszego powietrza.
Właśnie w takich zmiennych warunkach dobrze działający system warstw zaczyna mieć znaczenie.
Potówka nie sprawi, że przestaniesz się pocić. Może natomiast pomóc sprawniej przenosić wilgoć z powierzchni skóry i ograniczyć bezpośredni kontakt mokrej koszulki z ciałem.
Potówka a zwykły podkoszulek – jaka jest różnica?
Na pierwszy rzut oka konstrukcja jest podobna: cienki materiał bez rękawów zakładany pod koszulkę.
Na tym podobieństwa właściwie się kończą.
Klasyczny bawełniany podkoszulek łatwo chłonie wilgoć. Podczas intensywnego wysiłku może stać się ciężki, długo pozostawać mokry i tworzyć dokładnie ten efekt, którego w odzieży sportowej chcemy uniknąć.
Techniczny base layer kolarski projektuje się odwrotnie.
Liczą się:
- niewielka masa,
- bardzo cienka konstrukcja,
- szybki transport wilgoci,
- otwarta struktura materiału,
- elastyczność,
- dopasowanie do ciała,
- możliwie mała ilość zbędnego materiału.
To nie jest więc dodatkowy T-shirt pod koszulką.
To funkcjonalna część całego stroju.
Włókna karbonu w potówce – po co stosuje się je w materiale?
Karbon kojarzymy przede wszystkim z ramami, kołami czy komponentami rowerowymi. W przypadku odzieży nie chodzi jednak o tworzenie sztywnej konstrukcji podobnej do karbonowej ramy.
Włókna karbonu mogą być również elementem technicznych struktur tekstylnych.
W CLYMB CARBON BASE SHORT zostały włączone bezpośrednio w konstrukcję dzianiny. Charakterystyczna struktura materiału jest widoczna już z bliska i odróżnia go od zwykłego, gładkiego podkoszulka.
Warto jednak patrzeć na to bez marketingowej przesady.
Samo słowo „carbon” nie sprawia automatycznie, że materiał staje się chłodniejszy, szybszy czy bardziej przewiewny. O działaniu odzieży decyduje cały system: rodzaj włókien, sposób ich połączenia, splot, grubość materiału, jego otwartość oraz dopasowanie do ciała.
W przypadku CARBON BASE włókna karbonu są więc częścią większej technicznej konstrukcji, której podstawowym zadaniem podczas jazdy pozostaje wysoka przewiewność i sprawne zarządzanie wilgocią.
I właśnie na tym powinna być oceniana dobra potówka.
Otwarta struktura materiału robi ogromną różnicę
Jedną z najbardziej charakterystycznych cech technicznych potówek jest sposób wykonania dzianiny.
Jeżeli przyjrzysz się materiałowi CLYMB CARBON BASE SHORT z bliska, zobaczysz wyraźnie otwartą, przestrzenną strukturę. Nie jest to przypadkowy zabieg wizualny.
Duża liczba wolnych przestrzeni pomiędzy włóknami pomaga ograniczyć ilość materiału oraz umożliwia swobodniejszy przepływ powietrza.
Ma to szczególne znaczenie w przypadku warstwy noszonej pod kolejną koszulką.
Jeżeli pierwszy materiał byłby gruby i zwarty, dokładanie go pod przewiewną koszulkę nie miałoby większego sensu. Potówka letnia powinna działać dokładnie odwrotnie: dawać skórze techniczną warstwę kontaktową przy możliwie niewielkiej masie i objętości.
41 gramów – kiedy masa potówki zaczyna mieć znaczenie?
CLYMB CARBON BASE SHORT w rozmiarze S waży około 41 gramów.
To mniej niż wiele rzeczy, które bez zastanowienia wrzucamy do tylnej kieszeni koszulki.
Niska masa ma tutaj bardzo praktyczne znaczenie. Potówka jest przecież elementem, który dokładamy do całego zestawu. Jeżeli jej zadaniem jest poprawa komfortu podczas intensywnej jazdy, sama nie powinna powodować uczucia ciężkości czy tworzyć grubej warstwy pod jerseyem.
Po założeniu dobrze dopasowany base layer powinien być jednym z tych elementów garderoby, o których szybko przestajesz myśleć.
Ma pracować.
Nie przypominać o swojej obecności.
Dlaczego CARBON BASE nie ma rękawów?
Każdy dodatkowy fragment materiału to kolejna warstwa znajdująca się pod jerseyem.
W wersji CARBON BASE SHORT zastosowaliśmy konstrukcję bez rękawów. Pozwala ona objąć techniczną dzianiną przede wszystkim tułów, czyli dużą powierzchnię ciała odpowiedzialną za produkcję i oddawanie ciepła, jednocześnie pozostawiając ramiona bez kolejnej warstwy.
Ma to również znaczenie przy współpracy z dopasowanymi koszulkami kolarskimi.
Nowoczesne koszulki często wykorzystują bardzo obcisłe, aerodynamiczne rękawy. Umieszczanie pod nimi kolejnego materiału mogłoby powodować fałdowanie, niepotrzebny ucisk albo przesuwanie się warstw względem siebie.
Bez rękawów jest prościej.
Mniej materiału. Mniej miejsc, w których warstwy mogą sobie przeszkadzać.
Jak powinna leżeć potówka kolarska?
Blisko ciała.
Znacznie bliżej niż zwykły T-shirt.
Nie oznacza to jednak, że powinieneś walczyć o oddech przy każdym ruchu. Potówka ma delikatnie przylegać do skóry na całej powierzchni tułowia i pracować razem z sylwetką.
Po założeniu warto sprawdzić kilka rzeczy.
Materiał nie powinien tworzyć dużych fałd na brzuchu i plecach. Otwory na ręce nie mogą mocno uciskać. Dolna część potówki powinna pozostawać na miejscu po przyjęciu pochylonej pozycji na rowerze.
Najważniejszy test wykonaj właśnie w pozycji kolarskiej.
To w niej będziesz korzystać z produktu, a nie stojąc wyprostowanym przed lustrem.
W przypadku CARBON BASE dostępne są rozmiary od XS do XL. Dla punktu odniesienia: model prezentujący produkt ma 175 cm wzrostu, waży 66 kg i korzysta z rozmiaru S.
Potówka i koszulka powinny pracować razem
Potówki nie warto rozpatrywać jako całkowicie niezależnego produktu.
Jest częścią systemu.
Możesz mieć świetny base layer, ale jeżeli założysz na niego grubą, nieprzewiewną koszulkę, cały zestaw nadal będzie miał ograniczone możliwości odprowadzania ciepła i wilgoci.
Z drugiej strony bardzo techniczny jersey zakładany bezpośrednio na ciało może działać dobrze, ale zastosowanie odpowiedniej pierwszej warstwy zmienia sposób, w jaki wilgoć trafia z powierzchni skóry do koszulki.
Dlatego w dobrze zaprojektowanym zestawie obie części mają swoje zadanie.
Potówka: kontakt ze skórą i pierwszy etap transportu wilgoci.
Koszulka kolarska: dalszy transport wilgoci, wentylacja, aerodynamika, kieszenie i ochrona przed bezpośrednim działaniem czynników zewnętrznych.
Jedna warstwa nie zastępuje drugiej.
Mają ze sobą współpracować.
Kiedy potówka kolarska przydaje się najbardziej?
Base layer można stosować praktycznie podczas całego sezonu, dobierając jego grubość i konstrukcję do warunków.
Ultralekka potówka szczególnie dobrze pasuje do:
- intensywnych treningów,
- jazdy latem,
- długich podjazdów,
- treningów interwałowych,
- wyścigów,
- szybkiej jazdy szosowej,
- tras z dużymi różnicami wysokości,
- jazdy gravelowej o wysokiej intensywności.
W chłodniejszych warunkach zasada działania pierwszej warstwy pozostaje podobna, ale zmienia się konstrukcja całego zestawu. Potówkę można wtedy połączyć z cieplejszą koszulką, kamizelką czy kurtką.
Pierwsza warstwa nadal pomaga przede wszystkim zarządzać wilgocią powstającą podczas wysiłku.
Czy każdy kolarz potrzebuje potówki?
Nie.
Na rowerze można jeździć bez base layeru i wiele osób robi to przez całe lato.
Potówka jest kolejnym elementem pozwalającym dopracować komfort stroju. Jej zalety zaczynają być szczególnie odczuwalne wraz ze wzrostem intensywności i długości jazdy.
Jeżeli wychodzisz na spokojną, godzinną przejażdżkę w idealnej temperaturze, różnica może nie być dla Ciebie szczególnie istotna.
Jeżeli jednak regularnie robisz mocne treningi, jedziesz kilka godzin, pokonujesz długie podjazdy albo poruszasz się w mocno zmiennych warunkach, pierwsza warstwa zaczyna mieć znacznie więcej sensu.
Tak samo jak w przypadku wielu innych elementów sprzętu kolarskiego – im dłużej i intensywniej jeździsz, tym łatwiej zauważyć pozornie niewielkie różnice.
Jak prać potówkę kolarską?
Techniczna, bardzo lekka dzianina wymaga odpowiedniego traktowania.
CLYMB CARBON BASE można prać w temperaturze do 40°C na delikatnym programie.
Warto przestrzegać kilku podstawowych zasad:
- nie stosować płynu do płukania tkanin,
- prać z podobnymi kolorami,
- nie używać wybielacza,
- nie czyścić chemicznie,
- nie suszyć w suszarce bębnowej,
- nie prasować.
Szczególnie istotne jest unikanie płynu do płukania. W technicznej odzieży sportowej zależy nam na zachowaniu właściwości powierzchni włókien i struktury materiału, dlatego klasyczne metody pielęgnacji stosowane przy odzieży codziennej nie zawsze będą dobrym wyborem.
CLYMB CARBON BASE SHORT – 41 gramów pierwszej warstwy
Projektując CLYMB CARBON BASE SHORT, chcieliśmy stworzyć produkt możliwie prosty w swojej funkcji.
Bez zbędnych elementów.
Techniczna dzianina z włóknami karbonu. Otwarta struktura. Konstrukcja bez rękawów. Sportowe dopasowanie. Minimalistyczne logo.
W rozmiarze S całość waży zaledwie 41 gramów.
Potówkę zakładasz bezpośrednio na ciało, następnie zakładasz koszulkę i ruszasz.
Jeżeli po kilkunastu minutach przestajesz pamiętać, że masz ją na sobie, dokładnie o to chodziło.
Zobacz CLYMB CARBON BASE SHORT – potówkę kolarską z włóknami karbonu
Możesz również zobaczyć wszystkie potówki kolarskie CLYMB.
Najczęściej zadawane pytania
Co to jest potówka kolarska?
Potówka kolarska, czyli base layer, jest techniczną pierwszą warstwą odzieży zakładaną bezpośrednio na ciało pod koszulkę rowerową. Jej zadaniem jest przede wszystkim wspomaganie transportu wilgoci z powierzchni skóry oraz współpraca z kolejnymi warstwami stroju.
Czy warto zakładać potówkę pod koszulkę kolarską?
Potówka może zwiększyć komfort szczególnie podczas intensywnych i długich treningów. Dobrze dopasowana pierwsza warstwa pomaga oddzielić skórę od mokrej koszulki oraz wspiera transport wilgoci do kolejnych warstw odzieży.
Czy potówkę kolarską zakłada się latem?
Tak. Letnie potówki mają bardzo lekką i przewiewną konstrukcję. Nie są projektowane przede wszystkim do ogrzewania, lecz do zarządzania wilgocią podczas wysiłku. Dlatego mogą być stosowane również w wysokiej temperaturze.
Czy potówka kolarska powinna być obcisła?
Tak, ale bez nadmiernego ucisku. Base layer powinien pozostawać w bezpośrednim kontakcie ze skórą, ponieważ właśnie wtedy materiał może najlepiej wykonywać zadanie pierwszej warstwy.
Co dają włókna karbonu w potówce?
Włókna karbonu mogą być elementem technicznych struktur tekstylnych i w CLYMB CARBON BASE są częścią zastosowanej dzianiny. Nie należy jednak traktować samego karbonu jako rozwiązania odpowiedzialnego za wszystkie właściwości potówki. O jej działaniu decyduje cała konstrukcja materiału, w tym jego otwarta struktura, niewielka masa, elastyczność i sposób zarządzania wilgocią.
Co założyć najpierw – potówkę czy koszulkę kolarską?
Najpierw zakładamy potówkę bezpośrednio na ciało, a następnie właściwą koszulkę kolarską. Base layer powinien pozostawać w kontakcie ze skórą.
Ile waży lekka potówka kolarska?
Masa zależy od konstrukcji i rozmiaru. CLYMB CARBON BASE SHORT waży około 41 g w rozmiarze S, dzięki czemu tworzy bardzo lekką pierwszą warstwę pod jerseyem.
Jak prać potówkę kolarską?
Potówkę należy prać zgodnie z instrukcją producenta, najlepiej na delikatnym programie i bez płynu do płukania. CLYMB CARBON BASE można prać w temperaturze do 40°C. Nie należy jej suszyć w suszarce bębnowej ani prasować.
